Απασχόληση: Η Επιτροπή εξετάζει την προόδο που έχει σημειωθεί για τη δημιουργία περισσότερων και καλύτερων θέσεων εργασίας
Ημερομηνία: 28-11-2003
Η ΕΕ σημειώνει πρόοδο όσον αφορά τη βελτίωση της ποιότητας της απασχόλησης, όμως πρέπει ακόμη να γίνουν πολλά, σύμφωνα με μια νέα έκθεση της Επιτροπής. Στην έκθεση γίνεται επισκόπηση των προσπαθειών για τη βελτίωση της ποιότητας στην εργασία, σύμφωνα με το αίτημα του εαρινού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου το 2003 στις Βρυξέλλες, υπογραμμίζεται η ανάγκη λήψης μέτρων για την ενίσχυση αυτής της διάστασης και επισημαίνονται οι διαφορές στις επιδόσεις των κρατών μελών.
Η Άννα Διαμαντοπούλου, Επίτροπος Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων δήλωσε ότι: "Δεν θα μπορέσουμε να δημιουργήσουμε περισσότερες θέσεις εργασίας εάν δεν επενδύσουμε περισσότερο στην ποιότητα στην εργασία. Είναι αξιοσημείωτο ότι τα κράτη μέλη που επενδύουν περισσότερο στην ποιότητα στην εργασία είναι αυτά με τις καλύτερες επιδόσεις απασχόλησης και παραγωγικότητας. Αυτό καθιστά σαφές ότι η επένδυση σε ανθρώπινο κεφάλαιο και η αύξηση του επιπέδου ικανοποίησης από τη θέση εργασίας ανταμείβονται."
Η βελτίωση της ποιότητας και της παραγωγικότητας στην εργασία αποτελεί έναν από τους κύριους στόχους των κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ για την απασχόληση για την περίοδο 2003 - 2005. Η έννοια της ποιότητας στην εργασία έχει προσδιοριστεί σε σχέση με δέκα διαστάσεις που περιλαμβάνουν τη βελτίωση των δεξιοτήτων και των προοπτικών σταδιοδρομίας, τη βελτίωση της υγείας και της ασφάλειας στην εργασία, την καλύτερη εξισορρόπηση της ευελιξίας και της ασφάλειας αλλά και της οργάνωσης της εργασίας και του επαγγελματικού και ιδιωτικού βίου, και τη μείωση των διαφορών απασχόλησης, ιδίως όσον αφορά τις γυναίκες και τους μεγαλύτερους σε ηλικία εργαζόμενους.
Στην ανακοίνωση αναφέρεται ότι το εργατικό δυναμικό διαθέτει όλο και περισσότερη εκπαίδευση και υψηλότερη ειδίκευση, ότι περισσότερες εταιρείες επενδύουν στην κατάρτιση και ότι περισσότεροι ενήλικες επωφελούνται από αυτό. Συνολικά, τα ποσοστά απασχόλησης αυξάνονται και οι διαφορές μεταξύ των φύλων στην απασχόληση και την ανεργία περιορίζονται. Σημειώνονται λιγότερα εργατικά ατυχήματα, αν και το ποσοστό παραμένει υψηλό σε ορισμένους τομείς ενώ εμφανίζονται νέες μορφές επαγγελματικών διαταραχών και ασθενειών.
Τα κράτη μέλη έχουν αναλάβει ενέργειες για την αναθεώρηση των συστημάτων τους φορολογίας, παροχών και συνταξιοδότησης, έτσι ώστε ανταμείβεται η εργασία, να προωθηθεί η συνείδηση της δια βίου μάθησης, να βελτιωθούν οι εγκαταστάσεις φροντίδας για παιδιά και άλλα εξαρτώμενα πρόσωπα και να ενεργοποιηθεί η νομοθεσία κατά των διακρίσεων.
Ωστόσο, η εικόνα στο σύνολο της ΕΕ παρουσιάζει διαφορές και υπάρχει ακόμη περιθώριο σημαντικής βελτίωσης. Το 2000, περίπου 20 τοις εκατό όλων των απασχολούμενων στην ΕΕ δήλωσαν ότι δεν είναι ικανοποιημένοι από τις θέσεις εργασίας τους. Σημαντικά υψηλά ποσοστά μη ικανοποίησης σημειώθηκαν στην Ελλάδα, την Ιταλία, την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο, σε αντίθεση με τα πολύ υψηλά ποσοστά ικανοποιημένων απασχολούμενων (90 τοις εκατό και πλέον) στη Δανία, τη Γαλλία, την Ιρλανδία, τις Κάτω Χώρες και, ιδίως, στην Αυστρία.
Το ποσοστό απασχόλησης στην ΕΕ για μεγαλύτερους σε ηλικία εργαζόμενους είναι σαφώς κάτω από το στόχο του 50 τοις εκατό. Το ποσοστό ανεργίας των νέων είναι γενικά διπλάσιο από αυτό των ενηλίκων και, σε ορισμένα κράτη μέλη, οι νέοι αντιμετωπίζουν όλο και μεγαλύτερες δυσκολίες εξεύρεσης εργασίας με λογικές προοπτικές σταδιοδρομίας. Επίσης, άτομα που δεν είναι υπήκοοι της ΕΕ και εργαζόμενοι με αναπηρίες έχουν σαφές μειονέκτημα κατά την αναζήτηση εργασίας, οι γυναίκες εμποδίζονται από την άσκηση εργασίας λόγω της έλλειψης κατάλληλης φροντίδας για παιδιά και άλλα εξαρτώμενα πρόσωπα, οι διαφορές μεταξύ των φύλων όσον αφορά τις αμοιβές εξακολουθούν να υπάρχουν και η διαφορά παραγωγικότητας σε σύγκριση με τις ΗΠΑ διευρύνεται.
Οι συνολικές τάσεις συγκαλύπτουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών. Ενώ μερικά από αυτά έχουν καλές επιδόσεις στους περισσότερους δείκτες ποιότητας (Δανία, Κάτω Χώρες, Σουηδία, Αυστρία) άλλα κράτη μέλη παρουσιάζουν λιγότερο καλές επιδόσεις (Ιταλία, Ελλάδα, Ισπανία, Πορτογαλία).
Οι 10 δείκτες για την ποιότητα στην εργασία είναι οι εξής:
- Εγγενής ποιότητα της εργασίας
- Δεξιότητες, δια βίου μάθηση και εξέλιξη της σταδιοδρομίας
- Ισότητα των φύλων
- Υγεία και ασφάλεια στην εργασία
- Ευελιξία και ασφάλεια
- Ενσωμάτωση και πρόσβαση στην αγορά εργασίας
- Οργάνωση της εργασίας και ισόρροπος συνδυασμός επαγγελματικού και ιδιωτικού βίου
- Κοινωνικός διάλογος και συμμετοχή των εργαζομένων
- Ποικιλομορφία και μη διακριτική μεταχείριση
- Συνολική επίδοση της εργασίας